23 lipca 2014 roku
poczta
zaloguj się
 
Gastrologia - Medycyna Praktyczna: Lekarze pacjentom
medycyna praktyczna dla pacjentów

Kolonoskopia (badanie kolonoskopowe)

lek. Michał Tomaszewski
Kolonoskopia (badanie kolonoskopowe)

Co to jest kolonoskopia?

Kolonoskopia to badanie endoskopowe okrężnicy (części jelita grubego). Do jego wykonania niezbędne jest urządzenie zwane kolonoskopem - ma ono kształt cienkiego i elastycznego przewodu. W trakcie badania kolonoskop wprowadza się ostrożnie przez odbyt, dalej przez odbytnicę do okrężnicy zstępującej, okrężnicy poprzecznej i okrężnicy wstępującej.

REKLAMA

Przed zabiegiem pacjent otrzymuje leki uspokajające i przeciwbólowe, niekiedy konieczne jest również znieczulenie ogólne (szczególnie u dzieci). Mimo wszystko podczas badania odczuwalne jest parcie na jelito, a niekiedy także ból (należy o nim poinformować lekarza).

Przed kolonoskopią niezbędne jest wykonanie badań:

  • oceniających krzepnięcie krwi
  • wykluczających nosicielstwo wirusa zapalenia wątroby („żółtaczki zakaźnej”)
  • EKG.


Jak się przygotować do kolonoskopii?

Przez 24—48 godzin przed kolonoskopią pacjent jest na diecie płynnej i otrzymuje doustne leki przeczyszczające (makrogole albo fosforany). Krótko przed badaniem wykonuje się wlew oczyszczający jelito grube (czyli tzw. lewatywę). Pacjentom ze sztucznymi zastawkami serca, po przebytym zapaleniu wsierdzia, z protezą naczyniową lub ze znacznie zmniejszoną liczbą krwinek białych bezpośrednio przed badaniem podaje się dożylnie antybiotyk.

Jakie są wskazania do kolonoskopii?

Kolonoskopię wykonuje się w celach diagnostycznych (rozpoznania chorób) lub terapeutycznych(leczniczych).

Wskazania diagnostyczne

  1. podejrzenie raka jelita grubego
  2. niedokrwistość z niedoboru żelaza o niewyjaśnionej przyczynie
  3. podejrzenie wrzodziejącego zapalenia jelita grubego lub choroby Leśniowskiego i Crohna
  4. podejrzenie polipów i wykluczenie wczesnej postaci raka
  5. nasilona biegunka o niejasnej przyczynie
  6. nagła, nieuzasadniona utrata masy ciała.


Wskazania terapeutyczne

  1. usuwanie polipów
  2. hamowanie krwawienia z wad rozwojowych naczyń, owrzodzeń i guzów
  3. usuwanie ciał obcych
  4. poszerzanie zwężeń jelita grubego
  5. zmniejszenie ciśnienia w jelicie objętym toksycznym poszerzeniem jelita grubego.

Jakie są przeciwwskazania do badania kolonoskopowego?

Kolonoskopia jest badaniem obciążającym dla chorego, dlatego nie zawsze można ją wykonać. Najczęstsze przeciwwskazania stanowią: zaostrzenia chorób zapalnych jelita grubego (wrzodziejącego zapalenia jelita grubego lub choroby Leśniowskiego i Crohna), objawy zapalenia otrzewnej (tzw. deskowaty brzuch, bardzo silna bolesność przy dotykaniu), ciężkie choroby serca i płuc, na przykład niestabilna choroba wieńcowa, niewydolność serca, ostra niewydolność oddechowa, ciąża (ostatnie sześć miesięcy), zaburzenia krzepnięcia krwi (przy biopsji lub wycięciu polipa).

Co to jest biopsja?

Często, aby postawić pewne rozpoznanie, lekarz musi pobrać kawałek tkanki. W celu wykonania biopsji wykorzystuje się szczypce lub igłę wprowadzane przez wąski kanał wewnątrz endoskopu. Zabieg ten jest bezbolesny.

Jakie są możliwe powikłania kolonoskopii?

Kolonoskopia jest badaniem inwazyjnym i w związku z tym może być przyczyną powikłań. W trakcie badania wystąpić może (choć zdarza się to bardzo rzadko) ostre przebicie przewodu pokarmowego (ok. 0,17% przypadków) albo krwawienie, szczególnie po usunięciu polipa (ok. 0,1—1,5% przypadków).

Jakie stany występujące po kolonoskopii powinny skłonić do kontaktu z lekarzem?

Wszelkie niepokojące objawy, takie jak ból brzucha, gorączka, dreszcze, smolisty (czarny) stolec, wymagają natychmiastowej konsultacji lekarskiej. Jeżeli pacjent otrzymał przed badaniem leki uspokajające lub przeciwlękowe, do końca dnia nie wolno mu prowadzić pojazdów mechanicznych. Jeżeli pacjent po badaniu udaje się do domu, musi mu towarzyszyć inna osoba.


Publikacje, którym ufa Twój lekarz

Medycyna Praktyczna jest wiodącym krajowym wydawcą literatury fachowej. 98% lekarzy podejmuje decyzje diagnostyczne lub terapeutyczne z wykorzystaniem naszych publikacji.

 

Aktualności

  • Ponad 40 tys. Polaków żyje ze stomią
    Każdego roku operację wyłonienia stomii wykonuje się u około 7 tys. Polaków. Według danych Polskiego Towarzystwa Stomijnego POL-ILKO obecnie w naszym kraju żyje ponad 40 tys. stomików.
  • Zespół jelita drażliwego – problem rodzinny
    Badacze ze Szwecji dokonali analizy największych rejestrów populacyjnych i medycznych w kraju w celu oceny ryzyka występowania ZJD wśród członków rodziny osób chorych. W ocenie uwzględniono 51 952 pacjentów. Wyniki badania wyraźnie wskazują na częstsze występowanie ZJD w obrębie rodziny, co jest szczególnie wyraźne wśród osób o pierwszym stopniu pokrewieństwa.
  • Ruszyła kampania „StomaLife. Odkryj stomię”
    Stomia jest chirurgicznie wytworzonym połączeniem części jelita z powierzchnią ciała. Konieczność przeprowadzenia operacji jej wyłonienia najczęściej jest konsekwencją występowania nowotworu jelita grubego, chorób zapalnych, polipowatości jelita grubego czy choroby Leśniowskiego-Crohna.

Lekarze odpowiadają na pytania

  • Choroby i leki sprzyjające zaparciom
    Od kilku miesięcy mam problemy z wypróżnianiem. Jest to stałe zatwardzenie i zaparcia. Nie pamiętam, kiedy ostatnio oddałam normalny stolec. Nie zauważyłam krwi.
  • Hiperkalcemia a przewlekłe zapalenie trzustki
    Mój mąż (30 l.) ma stwierdzoną mutację N34S w genie SPINK1. W związku z tym w styczniu zeszłego roku przebył ostre zapalenie trzustki, spowodowane zatkaniem przewodu trzustki przez kamienie wielkości 15 mm i 18 mm oraz liczne dużo mniejsze.
  • Ciężki przebieg infekcji wirusowej z objawami gastrycznymi
    28 lutego złapał mnie straszny ból pod prawym żebrem, pieczenie i kolka. Trwało to kilka dni, nie mogłam jeść, miałam nudności - podejrzenie kamicy żółciowej. Wyniki USG były w normie, bez złogów w nerkach czy pęcherzyku, więc zaczęto podejrzewać problem z żołądkiem.

Zobacz, gdzie się leczyć

Lekarz specjalista
Szukaj
Szpitale, przychodnie, gabinety
Szukaj

Zadaj pytanie ekspertowi:

Lekarze komentują