Budowa i funkcje trzustki

Prof. dr hab. Andrzej Dąbrowski
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku
Budowa i funkcje trzustki

Położenie i budowa trzustki

Trzustka jest narządem położonym zaotrzewnowo, w górnej części jamy brzusznej. Składa się z głowy objętej pętlą dwunastnicy oraz trzonu i ogona sięgającego do wnęki śledziony (zobacz: ryc. 1.). Drogi wyprowadzające sok trzustkowy, będący produktem zewnątrzwydzielniczej części trzustki, uchodzą jako przewód trzustkowy główny (przewód Wirsunga) na brodawce dwunastniczej większej, znanej również jako brodawka Vatera, najczęściej łącząc się tam z drogami żółciowymi (przewód żółciowy wspólny). Możliwe jest istnienie przewodu trzustkowego dodatkowego (przewód Santoriniego), który albo uchodzi do dwunastnicy na brodawce dwunastniczej mniejszej, albo łączy się z przewodem Wirsunga.

Funkcje trzustki

Ok. 80—85% masy narządu stanowią pęcherzyki spełniające funkcję zewnątrzwydzielniczą, a pozostałe 15—20% odpowiada za funkcję wewnątrzwydzielniczą. Stanowiące ok. 2% masy narządu wyspy trzustkowe, będące skupiskami komórek dokrewnych A, B, D i PP, wydzielają insulinę, a także glukagon somatostatynę i polipeptyd trzustkowy.

Zewnątrzwydzielnicza funkcja trzustki polega na wytwarzaniu enzymów trawiennych. Tempo syntezy białek w trzustce jest ogromne, gdyż ten stanowiący tylko 0,1% masy ciała narząd wytwarza 13 razy więcej białka niż wątroba i układ siateczkowo-śródbłonkowy, które stanowią łącznie ok. 4% masy ciała. Enzymy są wytwarzane w komórkach pęcherzykowych trzustki, w formie nieczynnych proenzymów, i gromadzone w pęcherzykach nazywanych zymogenami. Wydzielane do światła pęcherzyków trzustkowych, poprzez system przewodów trzustkowych dostają się do dwunastnicy, gdzie ulegają aktywacji i biorą udział w trawieniu poszczególnych składników pokarmu.


Ryc. 1. Położenie i budowa trzustki

Około 80% enzymów soku trzustkowego stanowią enzymy proteolityczne (biorące udział w trawieniu białek): trypsyna, chymotrypsyna, karboksypeptydaza A i B oraz elastaza. Trypsyna powstała w wyniku aktywacji jej prekursora – trypsynogenu może następnie aktywować inne proenzymy.

Data utworzenia: 18.03.2010
Data aktualizacji: 25.07.2012
strona 1 z 2
Budowa i funkcje trzustkiOceń:
(2.80/5 z 20 ocen)
Wysłanie wiadomości oznacza akceptację regulaminu
    • alf
      2016-05-11 23:06
      tak jest b.dobra strona.Pytanie czy można pozbyć się adenomy z brodawki Vatera lub jak z najmniejszą szkodą dla trzustki?odpowiedz
    • ola
      2016-04-10 11:30
      S[poko fajnastrona porzyteczne
      odpowiedz

Publikacje, którym ufa Twój lekarz

Medycyna Praktyczna jest wiodącym krajowym wydawcą literatury fachowej. 98% lekarzy podejmuje decyzje diagnostyczne lub terapeutyczne z wykorzystaniem naszych publikacji.

Aktualności

  • Połykana kapsułka zamiast kolonoskopii
    Innowacyjna kapsułka do połykania może zrewolucjonizować sposób diagnozowania chorób jelit, a także zapobiegania im i ich leczenia - informuje „Nature Electronics”. Pierwsze testy na ludziach dały bardzo obiecujące wyniki.
  • Kolejny dowód na szkodliwość otyłości – powoduje polipy jelita grubego
    Nadmierna masa ciała prowadzi nie tylko do rozwoju chorób serca, cukrzycy, problemów z kręgosłupem czy ciśnieniem krwi. W swoim najnowszym badaniu naukowcy z Seulu znaleźli dowody na związek pomiędzy otyłością a polipami okrężnicy.
  • W Polsce nadal szerzy się WZW typu A
    Obserwujemy trend wzrostowy zachorowań na wirusowe zapalenie wątroby typu A – powiedział rzecznik prasowy GIS Jan Bondar. Od początku roku zarejestrowano 2644 przypadki. W Polsce i niektórych krajach europejskich brakuje szczepionek przeciwko WZW A.

Lekarze odpowiadają na pytania

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Korzystając ze stron oraz aplikacji mobilnych Medycyny Praktycznej, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki oraz zgodnie z polityką Medycyny Praktycznej dotyczącą plików cookies