Psychiczne objawy zespołu jelita drażliwego

Psychiczne objawy zespołu jelita drażliwegoOceń:
(5.00/5 z 3 ocen)
Katarzyna Sajboth-Data

Symptomy ze strony przewodu pokarmowego powodują dyskomfort, lęk i obniżenie nastroju. To wszystko w połączeniu ze stresem wywołuje kolejne zaostrzenie objawów przewodu pokarmowego i dochodzi do dodatniego sprzężenia zwrotnego – mówi dr hab. Filip Rybakowski, psychiatra.

Dr hab. Filip Rybakowski. Fot. arch. wł.

Katarzyna Sajboth-Data: Na zaburzenia nastroju cierpi 70-90% chorych na zespół jelita drażliwego (IBS). Z jakiego powodu choroba układu pokarmowego w taki sposób wpływa na stan psychiczny pacjenta?

Dr hab. Filip Rybakowski, psychiatra: Często obserwuje się, że traumatyczne przeżycia, a także przewlekły stres, są czynnikami bezpośrednio poprzedzającymi zachorowanie na IBS. Choć objawy choroby pochodzą z układu pokarmowego, jej patogeneza jest ściśle połączona z układem nerwowym. Symptomy ze strony przewodu pokarmowego powodują dyskomfort, lęk i obniżenie nastroju. To wszystko w połączeniu ze stresem wywołuje kolejne zaostrzenie objawów przewodu pokarmowego i dochodzi do dodatniego sprzężenia zwrotnego.

Kiedy należy myśleć o skierowaniu pacjenta z objawami zespołu jelita drażliwego do psychiatry?

Pierwszym etapem powinno być leczenie przez lekarza Podstawowej Opieki Zdrowotnej. Jeżeli nie następuje poprawa, a leki działające na poziomie motoryki przewodu pokarmowego są nieskuteczne, należałoby się zastanowić nad konsultacją psychiatryczną. Jeśli w obrazie klinicznym są wyraźne objawy zaburzeń psychicznych, wtedy natychmiast należy rozpocząć leczenie równoległe.

Przeżywany przez pacjenta niepokój czy depresja to tylko niektóre objawy towarzyszące chorobie. Jakie zaburzenia psychiczne najczęściej z nią współwystępują?

Najczęściej jest to połączenie depresji z objawami lękowymi oraz zaburzenia somatyzacyjne. Pacjent skarży się na dolegliwości somatyczne, ale nie mają one stałego wzorca, charakterystyki czy umiejscowienia. Takie zaburzenia towarzyszą kilkudziesięciu procentom pacjentów z IBS.

Zespół jelita drażliwego wymaga odmiennej terapii w zależności od typu tej choroby. Czy współwystępowanie zaburzeń psychicznych wpływa na strategię leczenia pacjentów z IBS?

Jestem zdania, że lekarz prowadzący może tak dobrać lek, aby był skuteczny na objawy depresyjno-lękowe, jak i na objawy z przewodu pokarmowego. Leki przeciwdepresyjne mają określone skutki uboczne: część z nich przyczynia się do powstania zaparć, inne działają pobudzająco na układ trawienny. Można to zatem wykorzystać i skutecznie leczyć zarówno objawy gastrologiczne, jak i psychiczne.

Na ile skuteczna w leczeniu IBS jest psychofarmakologia? Jakie nastawienie mają do niej pacjenci?

Terapia oparta na stosowaniu leków przeciwdepresyjnych jest w stanie w 50-60% przypadków przyczynić się do całkowitej remisji objawów. Jednak pacjenci wyrażają niechęć wobec tego typu farmakologii – niejednokrotnie wolą stosować mniej skuteczny lek, byle uniknąć przyjmowania środków przeciwdepresyjnych. Obawa chorych przed lekami psychotropowymi wynika ze strachu przed ich skutkami ubocznymi, zmianami w osobowości i zachowaniu, ale także przed stygmatyzacją i postrzeganiem ich jako osoby niezrównoważone.

Czy zatem farmakologię powinna wspierać psychoterapia? Jaka jest jej rola w IBS?

Psychoterapia i psychoedukacja pomagają w wyuczeniu sposobów radzenia sobie ze stresem oraz poradzeniu sobie z lękiem przed objawami choroby. Wspomagają pacjenta w adekwatnym spojrzeniu na schorzenie. To istotne, aby zaakceptował on swoją chorobę i jej objawy, tym bardziej, że w rezultacie może to wpłynąć na zmniejszenie ich nasilenia.

U kobiet chorujących na IBS występują zaburzenia miesiączkowania, co wpływa na ich gospodarkę hormonalną, a także przyczynia się do złego stanu psychofizycznego. Czy to utrudnia leczenie?

Wszystkie czynniki stresowe będą zaburzały działanie związane z wytwarzaniem hormonów płciowych, regulujących cykl miesiączkowy, a także będą nasilały objawy związane z zespołem jelita drażliwego. W sytuacji, o której mówimy, zasadne jest interdyscyplinarne leczenie pacjentki tak, aby jej stan w każdym obszarze wracał do właściwego funkcjonowania.

Jak długo trwa terapia zespołu jelita drażliwego? Na ile na jej powodzenie wpływa tryb życia?

Leczenia trwa około pół roku. Polega przede wszystkim na wyregulowaniu czynności jelit. Jednak bardzo ważne w tym czasie jest utrwalenie dobrych wzorców: właściwej diety i systematycznej aktywności fizycznej. Optymalny tryb życia ma realne przełożenie na poprawę samopoczucia i zaleczanie zespołu jelita wrażliwego.

Data utworzenia: 10.08.2016
Udostępnij:
Wysłanie wiadomości oznacza akceptację regulaminu

Publikacje, którym ufa Twój lekarz

Medycyna Praktyczna jest wiodącym krajowym wydawcą literatury fachowej. 98% lekarzy podejmuje decyzje diagnostyczne lub terapeutyczne z wykorzystaniem naszych publikacji.

 

Aktualności

  • Endoskopia wczesnego raka jelita grubego pozwala uniknąć rozległych operacji
    Zastosowanie techniki endoskopowej w leczeniu wczesnego raka przewodu pokarmowego pozwala uniknąć obciążających dla pacjenta operacji - podkreślali eksperci - uczestnicy warsztatów zorganizowanych w Łodzi z udziałem światowej klasy specjalistów z Japonii.
  • Kampania „Szczęśliwa wątroba, szczęśliwy Ty”
    Polacy niewiele wiedzą o tym, jak ważna dla naszego zdrowia jest wątroba – twierdzą organizatorzy rozpoczynającej się kampanii edukacyjnej „Szczęśliwa wątroba, szczęśliwy Ty”. Kampania ma zwiększyć świadomość Polaków na temat istotnej roli tego narządu.
  • Druk wątroby 3D ułatwi operacje
    Student medycyny Uniwersytetu Jagiellońskiego Jan Witowski opracował innowacyjną, prawdopodobnie najtańszą na świecie metodę druku modeli wątroby 3D. Wydrukowane egzemplarze już pomagają operować pojedynczych pacjentów.

Lekarze odpowiadają na pytania

Przychodnie i gabinety lekarskie w pobliżu

Leki

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Korzystając ze stron oraz aplikacji mobilnych Medycyny Praktycznej, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki oraz zgodnie z polityką Medycyny Praktycznej dotyczącą plików cookies