27 listopada 2014 roku
poczta
zaloguj się
 
Gastrologia - Medycyna Praktyczna: Lekarze pacjentom
medycyna praktyczna dla pacjentów

Wzdęcie brzucha

dr n. med. Włodzimierz Zych
Klinika Gastroenterologii i Hepatologii
Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego, Warszawa
Wzdęcie brzucha

Co to jest wzdęcie?

Wzdęcie jest pojęciem trudnym do zdefiniowania. Pacjenci opisują je najczęściej jako powiększenie obwodu brzucha i często odnoszą wrażenie, że zależy ono od zwiększonej ilości gazów w przewodzie pokarmowym (zobacz: Gazy).

Najczęściej jednak wzdęcie to subiektywne odczucie, nie znajdujące obiektywnego potwierdzenia w precyzyjnej ocenie objętości gazów jelitowych. Problem polega tu na zaburzeniu czucia trzewnego i motoryki jelit, co należy do obrazu zespołu zaburzeń czynnościowych.

Zaburzenia czucia trzewnego można najprościej określić jako odczuwanie dyskomfortu czy bólu pod wpływem prawidłowej objętości gazów w jelitach, która przez zdrowych jest dobrze tolerowana.

Z czym można pomylić wzdęcie?

Powiększenie obwodu brzucha, występujące szybko po posiłku, jest najpewniej wyrazem wzdęcia. Zwykle równie szybko ustępuje i następnego dnia rano, przed posiłkiem, brzuch odzyskuje swoją poprzednią wielkość. Znika także dyskomfort, a masa ciała jest stabilna. Czasem jednak pacjent skarży się na długotrwałe wzdęcia, objawiające się stale powiększonym obwodem brzucha. Bardzo często okazuje się jednak, że powiększenie obwodu brzucha jest następstwem:

  • przytycia
  • wodobrzusza, najczęściej w przebiegu marskości wątroby lub nowotworów (zobacz: Marskość wątroby)
  • powiększenia objętości narządów wewnętrznych jamy brzusznej, takich jak wątroba, śledziona czy nerki lub pojawienia się guzów albo dużych torbieli.
REKLAMA

Wątpliwości łatwo zweryfikować, wykonując badanie ultrasonograficzne jamy brzusznej.

Czy wzdęcie to objaw wymagający zbadania?

Zwykle przy pierwszym kontakcie z pacjentem skarżącym się na wzdęcia, dyskomfort i/lub ból brzucha, lekarz wykonuje podstawowe badania laboratoryjne oraz badanie radiologiczne dla wykluczenia chorób organicznych. Rak jelita grubego, występujący głównie w starszej i średniej grupie wiekowej, może powodować wzdęcie i dyskomfort. W młodszej grupie wiekowej podobne objawy wystąpią z kolei u osób z nieswoistymi zapalnymi chorobami jelit (wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego i Crohna).

Jak radzić sobie ze wdęciem? Czy dieta wpływa na wzdęcie brzucha?

Po wykluczeniu podłoża chorobowego, najskuteczniejszym sposobem postępowania jest upewnienie pacjenta o nieobecności chorób zagrażających zdrowiu czy życiu. Pomocna bywa także rozmowa o wpływie stresu, napięcia emocjonalnego i pokarmów na motorykę jelit. Leki poprawiające motorykę, adsorbujące gazy jelitowe czy ułatwiające ich usuwanie, mogą przynieść poprawę u części pacjentów, ogólnie mają jednak ograniczone zastosowanie.

Choć w większości przypadków ilość gazów w jelicie lub ich wytwarzanie nie są zwiększone, zmniejszenie nawet normalnej objętości gazów w jelicie może być dla pacjenta korzystne. Sposoby uzyskania tego efektu omówiono w rozdziale poświęconym Gazom jelitowym.


Wzdęcie brzucha - pytania i odpowiedzi

Przyczyny wzdęcia » dr hab. n. med. Małgorzata Zwolińska-Wcisło
Wzdęcie i nadmierne wydalanie gazów » lek. Magdalena Przybylska-Feluś

Publikacje, którym ufa Twój lekarz

Medycyna Praktyczna jest wiodącym krajowym wydawcą literatury fachowej. 98% lekarzy podejmuje decyzje diagnostyczne lub terapeutyczne z wykorzystaniem naszych publikacji.

 

Aktualności

  • Rak trzustki - trudny przeciwnik
    Rak trzustki jest wciąż uważany za jeden z najgroźniejszych nowotworów złośliwych. Ryzyko zachorowania na niego można jednak w istotny sposób obniżyć poprzez unikanie otyłości, palenia papierosów czy nadużywania alkoholu – przekonują eksperci.
  • WZW typu C już niedługo wyleczalne w 100%
    Wirus HCV może powodować raka wątroby i jej śmiertelną niewydolność. Nowe leki, choć na razie zbyt drogie, mogą być przełomem dla ludzi, którzy przeważnie chorują nie z własnej winy – mówili lekarze na konferencji w dniu świadomości o zapaleniach wątroby.
  • Botoks może pomóc leczyć raka żołądka?
    Botoks, najbardziej znany z zastosowania w medycynie estetycznej – do wygłaszania zmarszczek – może pomóc w leczeniu raka żołądka - wskazują badania na myszach, o których informuje pismo „Science Translational Medicine”.

Lekarze odpowiadają na pytania

  • Przyczyny powiększenia wymiarów trzustki
    Wróciłam z zagranicznych wakacji z tępym bólem brzucha ulokowanym w prawym podżebrzu (ból wystąpił po wypiciu alkoholu). Wstępny wywiad z lekarzem i dostałam skierowanie na USG, które wykazało powiększoną głowę trzustki, niejednorodną o nieostrych obrysach.
  • Czarny śluz w stolcu
    Niepokoi mnie pewien objaw, jakim jest co jakiś czas prawie czarny śluz w stolcu. Czego może to być objaw?
  • Ból po laparoskopii
    Jestem 7. dzień po laparoskopowym usunięciu pęcherzyka żółciowego, oprócz dolegliwości bólowych w ranach pooperacyjnych i bólu pod prawym żebrem przy wdechu (chociaż bardziej nazwałabym to skurczem), dziś zauważyłam, że stolec jest zielony. Nie jadłam nic takiego. Czy to normalne po takiej operacji?

Zobacz, gdzie się leczyć

Lekarz specjalista
Szukaj
Szpitale, przychodnie, gabinety
Szukaj

Zadaj pytanie ekspertowi:

Lekarze komentują