25 lipca 2014 roku
poczta
zaloguj się
 
Gastrologia - Medycyna Praktyczna: Lekarze pacjentom
medycyna praktyczna dla pacjentów

Autoimmunologiczne zapalenie trzustki

11.06.2013

Pytanie nadesłane do redakcji

Witam, zetknąłem się ostatnio z autoimmunologicznym zapaleniem trzustki. Z dostępnych źródeł niewiele się dowiedziałem i wywnioskowałem, że choroba ta jest dość słabo rozpoznana. Proszę o jej przybliżenie, ewentualnie przesłanie materiałów informacyjnych bądź o polecenie mi rzetelnej literatury, strony internetowej itp. Z góry dziękuję i pozdrawiam. Antek

Odpowiedziała

lek. med. Magdalena Przybylska-Feluś
Oddział Kliniczny Kliniki Gastroenterologii i Hepatologii
Szpital Uniwersytecki w Krakowie

Zapalenie trzustki (ZT) jest procesem zapalnym, który prowadzi do uwolnienia enzymów trzustkowych i destrukcji tkanek tego narządu. ZT może być ostre (OZT), a także przewlekłe (PZT).

OZT klinicznie może się manifestować różnymi objawami - od miernie nasilonych przez ciężkie stany zagrażające życiu lub nawet kończące się zgonem.

PZT prowadzi do postępujących, nieodwracalnych zmian w miąższu tego narządu oraz upośledzonej produkcji enzymów trawiennych (niewydolność zewnątrzwydzielnicza) i hormonów odpowiedzialnych za regulację gospodarki węglowodanami (niewydolność wewnątrzwydzielnicza).

REKLAMA

Najczęstszą przyczyną OZT są kamica żółciowa i spożywanie alkoholu. Inne przyczyny, jak infekcje wirusowe, zaburzenia metaboliczne, zaburzenia immunologiczne czy genetyczne są bardzo rzadkie.

Najczęstszą przyczyną PZT (do 80%) jest nadużywanie alkoholu, inne przyczyny jak pozostałe czynniki toksyczno-metaboliczne, czynniki genetyczne, zaburzenia odpływu soku trzustkowego (spowodowane kamicą przewodów trzustkowych, zwężeniami przewodów trzustkowych) lub czynniki immunologiczne są dużo rzadsze.

Autoimmunologiczne zapalenie trzustki jest rzadko występującą chorobą, która może sprawiać trudności diagnostyczne. Ten rodzaj ZT może występować w dwóch wariantach:

  1. jako choroba współwystępująca z innymi chorobami immunologicznymi, jak np. z chorobami zapalnymi jelit, z zespołem Sjögrena
  2. jako choroba u osób w średnim lub starszym wieku.

W diagnostyce bierze się pod uwagę m.in. obecność IgG4, typowe zmiany histopatologiczne czy reakcję na steroidy.

Zagadnienie autoimmunologicznego zapalenia trzustki bardziej przybliżono dopiero w ciągu ostatnich kilku lat. Choroba ta wymaga różnicowania z innymi, częstszymi przyczynami ZT oraz ze zmianami nowotworowymi.

Literatura odnosząca się do tego zagadnienia nie jest imponująca, podstawowe źródło wiedzy to podręczniki chorób wewnętrznych, podręczniki gastroenterologii oraz branżowe czasopisma.

Piśmiennictwo:

Brauner E., Lachter J., Ben-Ishay O., Vlodavsky E., Kluger Y.: Autoimmune pancreatitis misdiagnosed as a tumor of the head of the pancreas. World J Gastrointest Surg. 2012 Jul 27; 4(7): 185?189. doi: 10.4240/wjgs.v4.i7.185.
Materiały z Kursu wprowadzającego do specjalizacji z gastroenterologii.
Shinagare S., Shinagare A.B., Deshpande V.: Autoimmune pancreatitis: a guide for the histopathologist. Semin. Diagn. Pathol. 2012; 29(4): 197-204.
Szczeklik A. (red.): Choroby wewnętrzne. Medycyna Praktyczna, Kraków 2012.
Wang Q., Zhang X., Zhang F.: Autoimmune pancreatitis: current concepts. Sci. China Life Sci. 2013; 56(3): 246-253.

Publikacje, którym ufa Twój lekarz

Medycyna Praktyczna jest wiodącym krajowym wydawcą literatury fachowej. 98% lekarzy podejmuje decyzje diagnostyczne lub terapeutyczne z wykorzystaniem naszych publikacji.

 

Aktualności

  • Zespół naukowców z polskimi badaczami odkrył nowe podtypy raka żołądka
    Międzynarodowy zespół naukowców przy udziale polskich badaczy wykrył cztery nowe podtypy raka żołądka. Odkrycie ma umożliwić opracowanie nowych metod leczenia nowotworu i poprawić ich skuteczność. Wyniki badań opublikowano w środę w piśmie naukowym „Nature”.
  • Ponad 40 tys. Polaków żyje ze stomią
    Każdego roku operację wyłonienia stomii wykonuje się u około 7 tys. Polaków. Według danych Polskiego Towarzystwa Stomijnego POL-ILKO obecnie w naszym kraju żyje ponad 40 tys. stomików.
  • Zespół jelita drażliwego – problem rodzinny
    Badacze ze Szwecji dokonali analizy największych rejestrów populacyjnych i medycznych w kraju w celu oceny ryzyka występowania ZJD wśród członków rodziny osób chorych. W ocenie uwzględniono 51 952 pacjentów. Wyniki badania wyraźnie wskazują na częstsze występowanie ZJD w obrębie rodziny, co jest szczególnie wyraźne wśród osób o pierwszym stopniu pokrewieństwa.

Lekarze odpowiadają na pytania

  • Choroby i leki sprzyjające zaparciom
    Od kilku miesięcy mam problemy z wypróżnianiem. Jest to stałe zatwardzenie i zaparcia. Nie pamiętam, kiedy ostatnio oddałam normalny stolec. Nie zauważyłam krwi.
  • Hiperkalcemia a przewlekłe zapalenie trzustki
    Mój mąż (30 l.) ma stwierdzoną mutację N34S w genie SPINK1. W związku z tym w styczniu zeszłego roku przebył ostre zapalenie trzustki, spowodowane zatkaniem przewodu trzustki przez kamienie wielkości 15 mm i 18 mm oraz liczne dużo mniejsze.
  • Ciężki przebieg infekcji wirusowej z objawami gastrycznymi
    28 lutego złapał mnie straszny ból pod prawym żebrem, pieczenie i kolka. Trwało to kilka dni, nie mogłam jeść, miałam nudności - podejrzenie kamicy żółciowej. Wyniki USG były w normie, bez złogów w nerkach czy pęcherzyku, więc zaczęto podejrzewać problem z żołądkiem.

Zobacz, gdzie się leczyć

Lekarz specjalista
Szukaj
Szpitale, przychodnie, gabinety
Szukaj

Zadaj pytanie ekspertowi:

Lekarze komentują